BİLGİSAYARLI TOMOGRAFİ

Bilgisayarlı Tomografi Nedir: Bilgisayarlı tomografi (CT), sadece KBB alanında değil tıbbın tüm branşlarında kullanılan, ve teşhis yöntemleri arasında en faydalı olanlarındandır. X-ışını kullanılarak vücudun istenen bölgelerinden kesitler şeklinde görüntüler oluşturulur. Bu kesitler önden arkaya (coronal), yukarıdan aşağıya (axial) veya sağdan sola (sagittal) olabilir. Bu kesitler birbiriyle birleştirilerek 3 boyutlu görüntüler elde edilebilir.

 

Nasıl Çekilir: Hasta bir makine içine yatırılır. İstenen bölge etrafında tomografi makinesi x ışınları kullanarak görüntüler alır. Hasta için zor bir işlem değildir. Çekilen bölgeye göre değişmekle beraber yaklaşık 15 dk kadar sürer. Bazen tomografide dokuları birbirinden ayırmak için kontrast madde verilmesi gerekir. Bu madde kol damarlarından verilir. Nadiren bu maddeye karşı allerji oluşabilir. KBB bölgelerinde çekim yaparken genellikle öncesinde hazırlık gerekmez ancak yine de birkaç saat aç kalmakta fayda vardır. Tomografi çekimi sonrasında da yapılması gereken özel şeyler yoktur ve hasta günlük yaşamına devam eder. CT çekilirken x ışını kullanıldığı için hamilelerde çekilmemesi gerekir.

KBB Alanında Hangi Durumlarda Kullanılır: CT diğer branşlarda olduğu gibi KBB alanında da sık başvurulur. En sık şu durumlarda kullanılır:
     -Sinüs ve burun içi hastalıkları: Başta kronik sinüzit olmak üzere her türlü sinüs hastalığında ve burun içindeki et büyümesi, tümör gibi durumlarda bilgisayarlı tomografi en faydalı tetkik yöntemidir. Sinüsler karmaşık bir yapıya sahiptir ve muayene ile bir dereceye kadar bilgi edinilir. Ancak CT ile sinüslerin tümünün anatomik yapısı, çok önemli bir bölüm olan burun içine açılan delikleri, burun içindeki et büyümeleri ve tümörler çok ayrıntılı bir şekilde görülürler. Sinüzit için çekildiğinde kontrast madde verilmesi gerekmez ancak tümör için çekiliyorsa gerekebilir.
     -Orta ve iç kulak hastalıkları: Orta kulaktaki kronik iltihapların ne kadar yayıldığı, orta kulaktaki kemikçikleri ne kadar erittiği ve orta kulak yapıları hakkında bilgi verir. Özellikle kronik orta kulak iltihapları için bir ameliyat düşünülüyorsa CT çektirmekte fayda vardır. Bazı işitme kayıplarında iç kulakla ilgili tümör ya da buna benzer hastalıklar akla gelir. Bu gibi durumlarda manyetik resonans (MR) daha uygunsa da bazen CT çekilir.
     -Boyundaki Kitleler: KBB uzmanları için teşhis koymakta en çok zorlanılan konulardan biri de boyundaki kitlelerin (şişliklerin) ne olduğunun anlaşılmasıdır. CT bu gibi durumlarda çok önemli bilgiler veren ve bazen teşhis koyduran bir yöntemdir.
     -Geniz, yutak ve gırtlağın tümör ya da dieğr hastalıkları: CT ile kesitsel tarzda görüntüler alınabildiği için bu bölgelerin tümörlerinin yayılımı ya da diğer hastalıkları konusunda bilgiler alınır ve buna göre ameliyat planlanır.